Makalelerimiz > Tüp Bebek Makaleler > Laparoskopi-Histeroskopi Makaleler > Jinekoloji Makaleler > Gebelik-Doğum Makaleler > Vajinismus Makaleler

Rahim Ağzı Yetmezliği – Servikal yetmezlik – Rahim Ağzı Kısalığı


servikal rahim ağzi yetmezliği

Servikal (rahim ağzı) yetmezligi nedir?


Servikal yetmezliği, aynı zamanda rahim ağzı yetmezliği, serviks yetmezliği, servikal kanal yetmezliği yada rahim ağzı kısalığı şeklinde de adlandırılmaktadır. Serviks rahmin boyun kısmıdır. Rahmin gövdesiyle vajen (diğer adıyla hazne) arasında yer alır. Normal gebeliklerde doğum yaklaştığında serviks yumuşamaya, boyu kısalmaya ve açılmaya başlar. Doğum sancılarının da başlamasıyla serviks 10 cm kadar açılır. Böylece bebeğin rahimden doğum kanalına geçeceği bir tünel oluşturur. Ancak bazı kadınlarda doğum zamanı geldiğinde oluşması beklenen bu yumuşama ve açılma erkenden, daha bebek olgunlaşmadan, doğum zamanı gelmeden olur. Rahim ağzının erkenden açılması böylece düşüğe, erken doğumuna ve gebelik kayıplarına neden olur. İşte servikal yetmezlik, bu şekilde rahim ağzının zayıflığına bağlı erkenden açılması durumudur.

Servikal yetmezlik (rahim ağzı yetmezliği) belirtileri nelerdir?


Servikal yetmezliği olanların bir kısmında herhangi bir şikayet olmayabilir. Normalde doğumu başlayan kadınlarda rahim ağzının açılması ağrılıdır. Bu nedenle sancıların başlaması genelde doğumun başladığını haber verir. bda ise rahim ağzında ağrısız açılma olur. Bu nedenle çoğu hastada doğumun başladığı, rahim ağzının açıldığı fark edilmez. Bazı hastalarda tanı konması gecikebilir, hatta erken doğum veya düşük yaptıktan sonra tanı konabilir. Servikal yetmezliği olan hastalara rahim ağzında kısalma ve açılma 14-20. haftalardan itibaren başlar. Bu hastalarda dikkat çekmeyen bazı hafif bulgular olabilir. Rahim ağzı kısalığı belirtileri bel-kasık ağrıları, aşağı doğru basınç hissi, akıntıda artma ve lekelenme şeklindedir. Ancak bu bulgular sağlıklı gebelerin de çoğunda görülebildiğinden tanı koymayı zorlaştırmaktadır.

Rahim ağzı yetmezliği neden olur?


Bazı hastalarda rahimde ve/veya rahim ağzında doğuştan anormallikler bulunur ve bunlar rahim ağzı yetmezliğine neden olabilir. Servikal bağ dokusunun yapısındaki anormallikler de bu açıdan risk oluşturur. Rahim ağzının travmaya maruz kalması da önemli bir etkendir. Sık kürtaj olmak, rahim ağzının bir kısmının çıkarılması (genelde smear testinde çıkan hücre anormalliği nedeniyle çıkarılır) veya zor doğumlarda rahim ağzının yırtılması ve uygun şekilde dikilmemesi de bunlara neden olabilir.

Servikal yetmezlik (rahim ağzı yetmezliği) nasıl anlaşılır?


Servikal yetmezliğin tanısı ancak gebelik esnasında konulur. Rahim ağzı gebeliğin 3. ayından sonra açıldığı için henüz gebe olmayan bir kadında servikal yetmezlik tanısı kesin olarak konamaz. Bazen gebelikte bile özellikle ilk gebelik ise tanısını koymak güç olabilir. Bu nedenle özellikle daha önce erken doğum veya 12 haftadan büyük düşük yapmış olan hastalarda bu açıdan dikkatli olmak gerekir. Daha önceki erken doğumlar, doğum süresinin kısa olması, 6. aydan önce ağrısız rahim ağzında açılma olması, suların erken gelmesi, kanama olması bu anlamda uyarıcıdır. Yine daha önce zor-yırtıklı doğum yapmış olanlarda veya çok küretaj geçirmiş olan hastalarda rahim ağzı travmasına bağlı servikal yetmezlik gelişebileceğinden bu hastalar daha özenli takip edilmelidir. Daha önce rahim ağzının bazı hastalıkları nedeniyle bir kısmı çıkarılmış olan hastalarda da benzer risk söz konusudur.

Servikal yetmezliğin tanısı ve yönetiminde, gebe olmayan bir kadında servikal yetmezliğin tanısını koyabilecek bir test yoktur. Ancak servikal yetmezliğe neden olabilecek rahim anormalliği, yırtık vb. durumların tanısı muayene ve ultrason yapılarak konabilir. Böyle hastalarda risk taşıdığı için gebelikte daha özenli takip edilir.

Hamilelikte rahim ağzı yetmezliği nasıl anlaşılır?


Gebelerde ise ultrason ile rahim ağzı uzunluğu ölçülerek kısalma ve açılma olup olmadığı değerlendirilir. Bazı hastalara vajinal muayene yapılarak rahim ağzı açıklığı ve bebeğin suyunun gelip gelmediği kontrol edilir. Rahim ağzı anormalliği veya yırtık vb sorun olup olmadığı değerlendirilir. Kültür testleri yapılarak enfeksiyon olup olmadığı kontrol edilir ve suyun gelip gelmediğini tespit etmek için bazı testler yapılır.

Servikal yetmezliğin tedavisi


Bu tip riskli hastalarda 14. haftadan itibaren düzenli olarak 2 haftada bir ultrasonla rahim ağzı uzunluğu değerlendirilir. Rahim ağzında kısalma olursa böyle hastalarda cinsel ilişki ve bazı fiziksel aktiviteler yasaklanır, yatak istirahati önerilir. Progesteron içeren ilaçlar veya iğneler kullanılarak kısalma ve açılma durdurulmaya çalışılır. Bazı hastalara rahim ağzını destekleyen, üzerindeki basıncı azaltan halkalar yerleştirilir. Ancak servikal uzunluk 24. haftadan önce kritik bir sınırın altına inerse böyle hastalarda erken doğumu engellemek için rahim ağzına dikiş konulur. Servikal yetmezliğinden dolayı serklaj ameliyatı sayesinde rahim ağzındaki açılma engellenmiş olur. Bu dikiş doğum zamanı gelene kadar durur. Sancı, kanama ve suların gelmesi durumunda dikişin alınması gerekebilir. Ancak normal koşullara doğum zamanı geldiğinde veya doğum esnasında bu dikiş alınır.

Rahim ağzı yetmezliğinde yapılması gerekenler


Eğer yapısal olarak servikal yetmezliğiniz varsa bunu engelleyemezsiniz. Ama bazı şeylere dikkat ederek erken doğum riskinizi azaltabilir, böylece daha sağlıklı ve gününü doldurmuş-doldurmaya yakın bir bebeğe sahip olabilirsiniz.

Bunlardan en önemlisi düzenli kadın doğum uzmanı takibinde olmanız ve önemsiz bile görünse bir sorun hissettiğinizde doktorunuzla veya bir sağlık kuruluşuyla iletişime geçmeniz. Böylece bazı ilaçlar kullanılarak veya zamanında rahim ağzı dikilmesi erken doğum engellenebilir, gebelik süresi uzatılabilir. Rahim ağzına dikiş atılanlar böylece bebeğin gelişimini anne karnında tamamlayabilmesi için vakit kazanılmış olur. Rahim ağzı dikiş ücreti uygulanan yönteme ve merkeze göre değişmektedir.

Rahim ağzı dikişi yaptıranların aşırı stres, yoğun çalışma ve ağır işlerden uzak durması gereklidir.
Sigara-alkol vb zararlı alışkanlıklar ve içinde tam olarak ne olduğu belli olmayan bitkisel ilaçlar, besin takviyelerinden kaçının. Bunlar erken doğuma ve düşük doğum ağırlığına neden olabilir. Bunlar zaten erken doğum riski olan bir hastada daha fazla riski artırmaktan başka bir işe yaramaz.
Jinekolog önerisi olmadan hiçbir ilaç kullanmayın. Gebelikte önerilen folik asit ve demir ilaçlarını düzenli kullanın. Bilimsel olarak kanıtlanmış rahim ağzı yetmezliği bitkisel tedavisi yoktur. Bu nedenle doktorunuza danışmadan bitkisel tedavilere başvurmayınız.
Mutlaka sağlıklı beslenerek yeterince kilo alın. Dengesiz beslenen ve az kilo alan gebelerde de erken doğum riski artıyor, bunu unutmayın.

Ankara Gebelik Takibi kliniğimizde Doç. Dr. Nermin Köşüş tarafından yapılmaktadır. Ankara Gebelik Takibi ve ankara gebelik muayene ücreti için bizimle 0312 285 85 88 den iletişime geçebilirsiniz.

Ankara Gebelik Takibi, Ankara Jinekolog, Doç. Dr. Nermin Köşüş



Kliniğimizde

Kliniğimizde gebelik takibi 4 boyutlu ultrason ile yapılmaktadır. Gebelikle ilgili tüm testler, detaylı ultrason (radyoloji uzmanı tarafından), bebek kalp grafileri kliniğimizde yapılmaktadır.

Ankara Gebelik Takibi İletişim Bilgileri

Telefon:(312)285-85-88
Email: nerminkosus@gmail.com
Website: www.drnerminkosus.com

Ankara Ticaret Merkezi,
Kızılırmak Mah,
1450 sok,
B Blok No:4,
Çukurambar/Çankaya,
ANKARA